Biuro Hydrograficzne Marynarki Wojennej

Działalność służby hydrograficznej MW w charakterze służby państwowej na tle zadań stawianych MW wewnątrz latach 1945-1967

Aby napełniać swe zadania dodatkowo prawidłowo funkcjonować, Marynarka Wojenna musiała - poza jednostek liniowych - rozporządzać też służbami również oddziałami spełniającymi rolę usługową względem tych jednostek. Tę szczególną rolę pełniła posługa hydrograficzna MW. Od samego początku jej istnienia, tj. odkąd 30 lipca 1945, zakładano, że miała kobieta pełnić też zadania przypisane państwowej służbie hydrograficznej. Było to zgodne z zamiarem przejęcia na wskroś nią roli, jaką zanim wrześniem 1939 pełniło Biuro Hydrograficzne Marynarki Wojennej na forum międzynarodowym. Wiązało się to bez owijania w bawełnę ze sprawami przydzielenia odpowiednich środków finansowych plus uzyskaniem prestiżu instytucji państwowej.

Jako datę oficjalnego rozpoczęcia działalności hydrograficznej na wskroś polską służbę hydrograficzną Marynarki Wojennej po zakończeniu II wojny światowej, jest dozwolone potwierdzić 3 grudnia 1945. Tego dnia, naczelnik Oddziału Hydrograficznego, kmdr ppor. K. Zagrodzki zbyt zgodą ówczesnego dowódcy MW kontradmirała M. Abramowa, wysłał pisma informujące zagraniczne służby hydrograficzne (z 20 państw) o rozpoczęciu działalności Oddziału Hydrograficznego Sztabu Głównego Marynarki Wojennej[156]. Z dzisiejszej perspektywy, spedycja tych powiadomień jest dozwolone stosować w charakterze faktyczny stan rzeczy oficjalnego plus jednoznacznego przypisania Oddziałowi Hydrograficznemu wspomnianej wyżej roli przedstawiciela państwowej służby hydrograficznej.

Służba hydrograficzna MW musiała zatem wykonywać zadania wynikające z faktu spełniania funkcji państwowej także realizacji nawigacyjno-hydrograficznego zabezpieczenia działań sił także środków MW. Zadania te, w szczególności w środku początkowym okresie po zakończeniu działań wojennych, oznacza to wewnątrz latach 1945-1947, ze względu na względnie słabo rozwinięty układ cywilnego transportu morskiego, zazwyczaj dotyczyły spraw obronności państwa. Przyjęcie wskroś Polskę radzieckiej strategii wojny morskiej, która do połowy lat pięćdziesiątych zakładała, że flotylla na morzach zamkniętych (za taki obszar wodny uważano Morze Bałtyckie) będzie spełniać tylko funkcję pomocniczą do wnętrza stosunku do wojsk lądowych, spowodowało postawienie Marynarce Wojennej zadań wykonywanych w zasadzie wewnątrz rejonach przybrzeżnych. Dotyczyły one osłony zagród minowych i ochrony morskich linii komunikacyjnych, wytyczanych w środku pobliżu linii brzegowej, do wnętrza ramach wspólnej także skoordynowanej akcji z Flotą Bałtycką ZSRR[157]. Tak postawione zadania determinowały równolegle wyznaczanie rejonów przyszłych działań MW, natomiast wewnątrz konsekwencji oraz sposoby zabezpieczenia akwenów poniżej względem nawigacyjno-hydrograficznym. Pozytywnym aspektem był fakt, że większość tych zadań pokrywała się z działaniami realizowanymi wskroś tę służbę w charakterze reprezentanta państwowej służby hydrograficznej. Miało to istotne znaczenie w szczególności wewnątrz kontekście braku odpowiedniego sprzętu oraz wyszkolonego personelu.

Pierwsze zadania służby hydrograficznej MW wcześniejszy związane z odbudową zniszczonej infrastruktury nawigacyjnej, ponownym uruchomieniem systemu oznakowania nawigacyjnego, zarówno stałego, w charakterze oraz pływającego, także rozpoczęciem wydawania morskich map dodatkowo pomocy nawigacyjnych. Działania te dawny realizowane na podstawie umowy zawartej między Polską Marynarką Wojenną oraz Dowództwem Floty Bałtyckiej Marynarki Radzieckiej z 19 marca 1946 w środku sprawie przekazania środków znakowania żeglugi morskiej[158], które PMW otrzymała od chwili marynarki radzieckiej. Ze względu na zagrożenie minowe na akwenach polskich wód terytorialnych, po pozyskaniu jednostek typu trałowiec, planowano wkład służby hydrograficznej wewnątrz zabezpieczeniu bojowych prac trałowych.

Dla sprawnej realizacji powyższych zadań, wymagany był skłonny zasób danych pomiarowych również sprzęt, który umożliwiałby dalsze pozyskiwanie plus przetwarzanie tych danych. Służba hydrograficzna tworząca się prawie że od czasu podstaw, realizacja rozpoczęła odkąd gromadzenia wszelkich materiałów kartograficznych, map nawigacyjnych, przyrządów pomiarowych oraz kreślarskich.

Jednym z pierwszych zaplanowanych plus wykonanych przedsięwzięć służby hydrograficznej Marynarki Wojennej było przystąpienie do wydawania Wiadomości Żeglarskich, - fachowego wydawnictwa informującego o wszelkich zmianach wewnątrz oznakowaniu torów wodnych, punktów orientacyjnych na brzegu plus zamknięciu czy otwarciu na rzecz żeglugi określonych akwenów. Pierwszy utwór tego dwutygodnika ukazał się wprzódy do wnętrza styczniu 1946[159]. Pół roku następnie została wydana plan nawigacyjna Zatoki Gdańskiej. Rozpoczęto też pracę powyżej przygotowaniem nieodzownej pomocy nawigacyjnej - spisu latarń wybrzeża polskiego. W 1946 Oddział Hydrograficzny opracował program zaopatrywania okrętów Marynarki Wojennej w środku przybory nawigacyjny, natomiast specjaliści zaczęli wykonywać mniejsze remonty tego sprzętu. Od 1947, za sprawą współpracy z Państwowym Instytutem Hydrologiczno-Meteorologicznym (PIHM), posługa hydrograficzna rozpoczęła nadawanie na wskroś radiofonia komunikatów meteorologicznych także ostrzeżeń nawigacyjnych. W lipcu ukazał się przygotowywany odkąd wokół roku specyfikacja latarń wybrzeża polskiego również wydano tablice nawigacyjne.

W połowie 1946 posługa hydrograficzna MW rozpoczęła starania o uzyskanie odpowiedniej jednostki pływającej, która mogłaby wykonywać pomiary hydrograficzne dodatkowo oceanograficzne na morzu. Potrzeba jej posiadania wynikała z konieczności realizacji podstawowych dwóch zadań tej służby: nawigacyjno-hydrograficznego zabezpieczenia sił również środków MW plus zapewnienia bezpieczeństwa żeglugi na polskich wodach terytorialnych oraz wewnętrznych. Starania te zapoczątkowało dokument skierowane na wskroś szefa Wydziału Hydrograficznego Sztabu Głównego MW K. Zagrodzkiego do Dowódcy Marynarki Wojennej wewnątrz sprawie konieczności uzyskania okrętu hydrograficznego[160]. Korzyści z posiadania takiego okrętu odpowiednio rozumiał również pełniący obowiązki dowódcy MW kontradmirał A. Mohuczy, który wewnątrz ostatnim z trzech pism[161] skierowanych do Naczelnego Dowódcy Wojsk Polskich pisał, że (...) niezbędnym jest tytuł własności wskroś Marynarkę Wojenną specjalnego okrętu hydrograficznego. O powadze tego problemu prawdopodobnie zaświadczać faktyczny stan rzeczy wymiany korespondencji wewnątrz tej sprawie na szczeblu ministerstw.

Z treści jednego z pism (nr 022 z 25 stycznia 1947)[162] ministra obrony narodowej M. Żymierskiego skierowanego do ministra żeglugi także handlu zagranicznego K. Jędrychowskiego wynika, że była również rozpatrywana prawdopodobieństwo (...) uzyskania odpowiedniej jednostki hydrograficznej do wnętrza ramach naszego 15% udziału w środku radzieckiej części reparacji morskich.

Ze względu na niedostatek siła szybkiego pozyskania w środku wyżej wymieniony podejście jednostki hydrograficznej również na zwiększone zapotrzebowanie MW na aktualne dane hydrograficzne także kartograficzne niezbędne do realizacji zadań MW RP, związanych pośród innymi z operacjami trałowo-minowymi wykonywanymi we współpracy z marynarką ZSRR, postanowiono tymczasowo skierować jeden z okrętów bojowych polskiej MW. Wybór padł na trałowiec ORP Żuraw wejściowy do tej pory wewnątrz zbiór dywizjonu trałowców Szczecińskiego Obszaru Nadmorskiego. 14 maja 1947 okręt ten został wierny czasowo do dyspozycji Oddziału Hydrograficznego[163]. Jednocześnie komenda MW czyniło dalsze starania wewnątrz sprawie odstąpienia Marynarce Wojennej statku o wyporności 500-1000 ton, przeznaczonego na okręt hydrograficzny. Nie dały one jakkolwiek oczekiwanego rezultatu. Dlatego też 15 sierpnia 1948. ORP Żuraw został na stałe spolegliwy do dyspozycji świeżo utworzonego Biura Hydrograficznego Marynarki Wojennej[164]. Uzyskanie tego okrętu umożliwiło inicjacja wykonywania praktycznych prac pomiarowych, takich jako trałowania hydrograficzne plus kontrolne pomiary sondażowe.

W 1948 znaczna wartość zadań skłoniła hydrografię Marynarki Wojennej do podjęcia rozmów z przedstawicielami Ministerstwa Żeglugi wewnątrz sprawie przekazania niektórych uprawnień dodatkowo zadań cywilnej służbie hydrograficznej plus jednoczesnego ustalenia podziału kompetencji. W tym czasie działała powołana do wnętrza czerwcu 1945 Służba Hydrograficzna Głównego Urzędu Morskiego[165], której pierwszymi pracownikami byli pośród innymi byli kadra przedwojennego BHMW - inż. J. Woźnicki również I. Pogorzelski. Ze strony biura w środku rozmowach uczestniczyli K. Zagrodzki również A. Rychel[166]. W wyniku obustronnych spotkań ukazała się recepta ministra obrony narodowej także ministra żeglugi z dnia 03 września 1948, opublikowana do wnętrza Monitorze Polskim nr 86 (poz. 960), w środku sprawie podziału kompetencji pośrodku instytucjami hydrograficznymi podległymi MON plus Ministerstwu Żeglugi[167].

Ogólny spis zadań stawianych służbie hydrograficznej MW, do wnętrza omawianym okresie 1945-1967, właściwie nie ulegał większym zmianom. Należały do nich w środku szczególności:

  • opracowywanie koncepcji nawigacyjno-hydrograficznego zabezpieczenia działań sił MW dodatkowo zapewnienie bezpieczeństwa żeglugi do wnętrza strefie operacyjnej Marynarki Wojennej;
  • planowanie plus koordynowanie prac pod pomiarach geodezyjno-topograficznych na wybrzeżu dodatkowo hydrograficznych - na obszarach morskich;
  • wykonywanie reprodukcji także korekty map morskich na potrzeby MW i floty handlowej dodatkowo rybackiej;
  • opracowywanie i wydawanie oficjalnych publikacji nawigacyjnych, locji, spisów latarń plus radiosygnałów, Wiadomości Żeglarskich, tablic oraz instrukcji nawigacyjnych;
  • redagowanie oraz rozsiewanie ostrzeżeń nawigacyjnych także zachowanie wykazu wraków natomiast również przeszkód nawigacyjnych[168].